Ta strona używa plików cookies. Pozostając na niej, wyrażasz zgodę na korzystanie z plików cookies. Dowiedz się więcej.

[X] Zamknij
Twórcy o ZAiKSie

Odeszli od nas

Wanda Chotomska Pisarka, twórczyni niezliczonych wierszy i opowieści dla dzieci, Wanda Chotomska zmarła 2 sierpnia br. w Warszawie w wieku 88 lat. Od 1954 roku należała do Sekcji D – Autorów Utworów Literackich Małych Form Stowarzyszenia Autorów ZAiKS. Warszawianka z urodzenia, jej ojciec był przed wojna właścicielem dużej firmy spedycyjnej (wozy przez nią używane wykorzystano do budowy barykad podczas powstania warszawskiego). Po wojnie mieszkała krótko w Grodzisku, pracowała jako biuralistka w Spółdzielni Spożywców "Społem". Chotomska skończyła Wydział Dziennikarski Akademii Nauk Politycznych w Warszawie i w 1949 roku rozpoczęła prace - obok Mirona Białoszewskiego - w tygodniku "Świat Młodych". Wiele tekstów pisali razem i podpisywali je pseudonimem Wanda Miron. Jak sama opowiadała, znajdowali czas na piosenki okolicznościowe (np. na dożynki), ale i na utwory dla dorosłych, śpiewane m.in. przez Martę Mirską. Debiutem książkowym Chotomskiej był tom humoresek "Tere-fere" (1958), ilustrowany przez Bohdana Butenkę. W 1962 roku stworzyła niezmiernie popularna parę postaci, trzy razy w tygodniu oglądanych przez dzieci w telewizyjnych "Dobranockach" - Jacek i Agatka, pacynki autorstwa Adama Kiliana, były przewodnikami co najmniej dwóch pokoleń młodych widzów, podsuwając im wiele pomysłów do wykorzystania w domu, szkole, na podwórku, przy zabawie i w nauce. Jednym z nich był klub piegusów, leczący dzieci z kompleksu piegów. Niestety, zapisy tych audycji nie zachowały się- żołnierze czyszczący archiwa w stanie wojennym niemal całkowicie zniszczyli taśmy z nagraniami. Chotomska prowadziła również inne programy, np. "Podróże po literaturze" czy "Kabaret na kolkach: Chotomska i spółka" - do owej spółki należała jej córka Ewa, germanistka, autorka i wydawczyni. Spuścizna Wandy Chotomskiej obejmuje ponad 200 książek dla dzieci, piosenek, słuchowisk, programów telewizyjnych i utworów scenicznych. Była osoba niezwykle lubiana przez dzieci i młodzież, jej nazwisko nosi ponad 30 szkol, przedszkoli i bibliotek w kraju, a także Międzynarodowy Konkurs Literacki Dzieci i Młodzieży organizowany w Słupsku. Przewodniczyła Polskiej Fundacji Dzieci i Młodzieży oraz Fundacji im. Mirona Białoszewskiego. Za swa prace - nie tylko twórcza - otrzymała Order Uśmiechu (1969), Medal KEN (1979), zloty medal "Zasłużony Kulturze Gloria Artis" (2005) i komandorie Orderu Odrodzenia Polski (2012). W 2014 roku odebrała Nagrodę ZAiKS-u za całokształt twórczości dla dzieci. W rozmowie z Katarzyna Bielas mówiła przekornie: "Ja właściwie nie pisze dla dzieci. To jest dla wszystkich, każdy coś dla siebie w tym znajdzie".
Julia Hartwig Poetka, tłumaczka, krytyk literacki, Julia Hartwig zmarła w piątek 14 lipca w Pensylwanii (USA), gdzie przebywała u córki. Za miesiąc skończyłaby 96 lat. Urodzona w Lublinie, mieszkała tam do pierwszych lat wojny. Debiutowała w 1936 roku wierszem opublikowanym przez międzyszkolne pismo; jej pierwszy tom poetycki ukazał się dopiero w 1956 roku. Romanistyka, którą studiowała po wojnie, zbliżyła ją do kultury i literatury francuskiej (ugruntował to pobyt stypendialny w Paryżu) – pozostała jej wierna, przekładając twórczość francuskich autorów, krytycznie ją oceniając, prezentując poszczególnych autorów (jej wnikliwa biografia Apollinaireʼa znalazła wydawcę we Francji). Czteroletni pobyt w Stanach Zjednoczonych był dla niej wprowadzeniem do literatury amerykańskiej, szczególnie poezji, którą tłumaczyła i antologizowała. Jej własną twórczość poetycką cechowała refleksja i uważne spojrzenie na rzeczywistość, z dominującym w niej motywem podróży. „Każda zmiana miejsca jest dla mnie błogosławiona pod względem poetyckim”, zapisała w Dziennikach podróży. Czesław Miłosz pisał o jej wierszach, że „układają się w autobiograficzną opowieść”, snutą przez „kobietę z polskiej inteligencji, […] o znacznej wiedzy o sztuce, wyposażoną w znajomość obcych języków, […] poetkę wykwintną, [której] głos jest równy, nie ścisza się do szeptu, ani nie nasila się do krzyku”. Jej dorobek obejmuje kilkanaście tomów poetyckich, zbiory esejów, dzienniki, tomy korespondencji, powieści dla dzieci i młodzieży, przekłady. Wśród wręczonych jej odznaczeń był Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski, złoty medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” oraz Order Oficera Legii Honorowej, wśród nagród – wyróżnienia francuskie, austriackie, włoskie, amerykańskie i wiele polskich, w tym Nagroda ZAiKS-u (1976) i Honorowe Członkostwo Stowarzyszenia (2013), do którego należała od dziesiątków lat. [gs]
ZAiKS Teatr
test
test